Αδέσμευτη ματιά στην ενημέρωση
Ο ελληνικός πλούτος είναι παντού εκτός από τις φορολογικές δηλώσεις
Αυτή η φοροδιαφυγή έχει διαδραματίσει έναν σημαντικό ρόλο στην οικονομική κρίση της Ελλάδας, και τώρα που η χώρα
αγωνίζεται να βάλει οικονομική τάξη στο κράτος , η κυβέρνηση στρέφεται εναντίων στους φοροφυγάδες απατεώνες όσο
ποτέ .
Διάφορες μελέτες, συμπεριλαμβανομένης και μια της ομοσπονδία ελλήνων Βιομηχάνων πέρυσι, απόδειξε ότι το κράτος
μπορεί να χάνει ως $30 δισεκατομμύρια ετησίως από φοροδιαφυγή ένα ποσό αρκετά μεγάλο που μπορεί να βοηθήσει στην
επίλυση του χρέους της χώρας.
«Πρέπει να μεγαλώσουμε,» είπε ο Ιωάννης Πετρόπουλος, ο οποίος όπως όλους τους ιδιοκτήτες των περίπτερων θα πρέπει
να δίνει αποδείξεις από ηλεκτρονικό ταμείο, βάσει των νέων φορολογικών νόμων που πέρασε η κυβέρνηση τον περασμένο
μήνα. «Πρέπει να μάθουμε να μην εξαπατάμε ή να μην αφήνουμε άλλους να εξαπατήσουν.»
Το ΔΝΤ είναι σίγουρο θα απαιτήσει βαθιές θυσίες εδώ, συμπεριλαμβανομένων σκληρών μέτρων αυστηρότητας, προσωρινών
απολύσεων και απότομων φορολογικών αυξήσεων, πολλοί Έλληνες λένε ότι αισθάνονται τιμωρημένοι από την οικονομική
κρίση που έχει ωθήσει τη χώρα στην άκρη της πτώχευσης.
Αλλά ακόμα κι έτσι, δεν θα είναι εύκολο να αλλάξουν τα πράγματα. Οι εμπειρογνώμονες επισημαίνουν ότι η φοροδιαφυγή είναι
μέρος ενός ευρύτερου συστήματος δωροδοκίας επί δεκαετίες που είναι βαθειά περιχαρακωμένο.
Ο κ. Πλακόπουλος , που υποστηρίζει τις περισσότερες από τις νέες κυβερνητικές προσπάθειες, τονίζει ότι αυτός και οι φίλοι
του σκέπτονται καλύτερους τρόπους να αποφευχθούν οι φόροι.
To get more attentive care in the country’s national health system, Greeks routinely pay doctors cash on the side, a practice
known as “fakelaki,” Greek for little envelope. And bribing government officials to grease the wheels of bureaucracy is so
standard that people know the rates. They say, for instance, that 300 euros, about $400, will get you an emission inspection
sticker.
Για να τους προσφέρουν καλύτερες ιατρικές υπηρεσίες στο εθνικό σύστημα υγείας της χώρας, οι Έλληνες πληρώνουν
συνήθως μετρητά τους γιατρούς, μια πρακτική γνωστή ως «φακελάκι». Ενώ η δωροδοκία των κυβερνητικών υπαλλήλων για να
λαδώσει τις ρόδες της γραφειοκρατίας είναι τόσο τυποποιημένη που οι άνθρωποι ξέρουν τα ποσοστά. Λένε για παράδειγμα,
ότι για μια αυτοκόλλητη ετικέτα επιθεώρησης στα ΚΤΕΟ στοιχίζει 300 ευρώ, περίπου $400.
Μερικοί από τους επιθετικότερους φοροφυγάδες, οι ειδικοί λένε, ότι είναι οι ελεύθεροι επαγγελματίες και ιδιοκτήτες μικρών
επιχειρήσεων. Σε αυτούς συγκαταλέγονται οι οδηγοί ταξί, οι ιδιοκτήτες εστιατορίων ,Ηλεκτρολόγοι, Μηχανικοί, αρχιτέκτονες
δικηγόροι και Γιατροί.
Η απάτη είναι συχνό φαινόμενο . Όταν η εφορία ερεύνησε πρόσφατα τις φορολογικές δηλώσεις 150 γιατρών οι οποίοι έχουν τα
γραφεία τους στη γειτονιά της μόδας το κολονάκι εκεί που υπάρχουν τα καταστήματα Prada και Chanel , σε αυτή τη περιοχή
περισσότεροι από τους μισούς δήλωσαν εισόδημα λιγότερο από $40.000. Τριάντα τέσσερις από αυτούς δήλωσαν λιγότερο
από $13.300, ένα νούμερο που τους απάλλαξε από την πληρωμή οποιουδήποτε φόρου.
Τέτοιες δηλώσεις εισοδημάτων προκαλούν , λέει ο Ηλίας Πλασκοβίτης, ο οποίος είναι Γενικός Γραμματέας του Υπουργείου
οικονομικών και υπεύθυνος για τη βελτίωση των φορολογικών νόμων της χώρας. Ο κ. Πλασκοβίτης σημείωσε ότι
«Χρειάζονται περισσότερα χρήματα από αυτά που δηλώνουν για να πληρωθούν μόνο τα ενοίκια στη γειτονιά αυτή >>
Είπε επίσης ότι μόνο μερικές χιλιάδες πολίτες στην χώρα των 11 εκατομμυρίων πέρυσι δήλωσαν εισόδημα περισσότερο από
$132.000. Υπάρχουν πολλές περιπτώσεις παράνομου πλουτισμού.
«Υπάρχουν πολλοί που έχουν ένα σπίτι στην πόλη και ένα εξοχικό , με δύο αυτοκίνητα και ίσως μια μικρή βάρκα, και
δολώνουν εισόδημα 12.000 ευρώ ετησίως,» είπε ο κ. Πλασκοβίτης, με αυτό το εισόδημα δεν μπορεί να θερμανθεί ένα σπίτι
και να αγοραστεί βενζίνη για το αυτοκίνητό τους. Η ελληνική κυβέρνηση έχει θέσει στόχο να εισπράξει τουλάχιστον $1.6
δισεκατομμύρια περισσότερα από πέρυσι - ένας στόχος εφικτός , όπως θεώρει ο κ. Πλασκοβίτης. Αλλά οι αντιπρόσωποι της
Ευρωπαϊκής Ένωσης ήταν τόσο δύσπιστοι, όπως είπε ο κ. Πλασκοβίτης, που δεν επέτρεπαν το νούμερο αυτό να
περιελήφθη στην πρόβλεψη του προϋπολογισμού που δημιουργείται στις διαπραγματεύσεις για τη δημιουργία του πακέτου
διασώσεως.
«Είπαν, `ναι, ναι, τα έχουμε ακούσει ξανά, αλλά ποτέ δεν γίνονται,»
Κατά τη διάρκεια της προηγούμενης δεκαετίας, η Ελλάδα έχασε πραγματικά την ευκαιρία για τη συλλογή φόρων , παρά ότι η
οικονομία βούλιαζε. Μια έκθεση της Ευρωπαϊκής Ένωσης του 2008 σχετικά με τα φορολογικά ελλείμματα της Ελλάδας
διαπίστωσε ότι μεταξύ 2000 και 2007, η μέση αύξηση της χώρας του ονομαστικού ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος ήταν 8.25
τοις εκατό. Οι φόροι αυξήθηκαν μόνο 7 τοις εκατό.
Πώς η Ελλάδα κατέληξε σε αυτήν την παρούσα κατάσταση είναι θέμα συζήτησης . Μερικοί το αποδίδουν στη μακροχρόνια
ιστορία της Ελλάδας κάτω από την τουρκική κατοχή, όταν οι Έλληνες έβλεπαν την κυβέρνηση ως εχθρό..
Ο Κώστας Βακούρης , Πρόεδρος του ελληνικού βραχίονα της αντιδιαβρωτικής οργάνωσης Διεθνούς Διαφάνειας, είπε ότι
Έλληνες αντιμετώπιζαν συνεχώς το θέλγητρο της ασήμαντης δωροδοκίας. «όταν πηγαίνουν στο μηχανικό, άλλη είναι τιμή
χωρίς απόδειξη και άλλη τιμή εάν ζητηθεί απόδειξη που τότε είναι μεγαλύτερη.
Είπε ότι η αδελφή του πρόσφατα φοβότανε να ζητήσει απόδειξη από το γιατρό και αυτός της είπε <<μα αυτό είναι τρελό >>
αλλά αυτό είναι το σύνηθες συναίσθημα.
Διάφορες μελέτες έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η μαύρη οικονομία της Ελλάδας αντιπροσωπεύει το 20 έως 30 τοις
εκατό του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος της. Ο Friedrich Schneider, ο πρόεδρος του τμήματος οικονομικών στο Johannes
Kepler University Linz, που μελετά τις μαύρες οικονομίες της Ευρώπης, είπε ότι η Ελλάδα ήταν στο 25 τοις εκατό πέρυσι και
υπολόγισε ότι θα ανερχόταν στο 25.2 τοις εκατό το 2010. Στις Ηνωμένες Πολιτείες είναι το 7.8 τοις εκατό.
Το Υπουργείο οικονομικών θεωρεί ότι οι νέοι φορολογικοί νόμοι, που αυξήθηκαν το φόρο προστιθεμένης αξίας , εις βέρος του
εισοδήματος Τώρα αναζητούν τη νομική κάλυψη για την επιβολή των μέτρων. Στο παρελθόν, το φορολογικό σύστημα
επέτρεπε να δηλώνουν όλα τα επαγγέλματα ένα ορισμένο εισόδημα όπως π.χ. οι ιδιοκτήτες περιπτέρων που δήλωναν
12.000 ευρώ, χωρίς να τους ζητά κανείς παραιτέρω εξηγήσεις .
Τώρα, περισσότερες από αυτές τις εξαιρέσεις έχουν αλλάξει και ο φορολογικός κώδικας έχει απλοποιηθεί. Προσφέρει επίσης
τα διάφορα κίνητρα για να κάνει τους ανθρώπους να συλλέγουν αποδείξεις - ένα σημαντικό βήμα, όπως λένε οι αντιπρόσωποι
της κυβέρνησης, για να συρρικνωθεί η μαύρη οικονομία.
Επιπλέον, οι φορολογικές υπηρεσίες αναδιοργανώνεται έτσι ώστε τα περιφερειακά γραφεία να έχουν πολύ λιγότερη
αυτονομία.
Ο κ. Πλασκοβίτης είπε ότι οι ελεγκτές της εφορίας είχαν αρχίσει ήδη την αναδιάρθρωση της υπηρεσίας για να εξετάσουν τις
δηλώσεις , ενώ είχαν αρχίσει ρωτούν και τις αντιπροσωπίες αυτοκινήτων πολυτέλειας για τον κατάλογο των πελατών τους.
Πολλοί Έλληνες, είπε, καταγράφουν αυτοκίνητα πολυτέλειας ως αυτοκίνητα επιχειρήσεων , «Δεν πιστεύουμε ότι χρειάζεστε τη
Porsche για να πωλήσετε κόκα κόλα,»
Σύντομα, είπε ο κ. Πλασκοβίτης , οι άνθρωποι θα δουν τα αποτελέσματα. «Στις ερχόμενες εβδομάδες,» «πρόκειται να
κλίσουμε επιχειρήσεις, εστιατόρια και γραφεία γιατρών επειδή δεν έχουν πληρώσει τους φόρους.»
Αλλά πόσο γρήγορα θα αφανεί η πρόοδος είναι μια ανοικτό ερώτημα . Οι αλλαγές έχουν προκαλέσει τις διαμαρτυρίες και τη
βαθιά δυσαρέσκεια σε μερικούς κύκλους. Για παράδειγμα, ο Πρόεδρος της ένωσης των γιατρών που εργάζονται στα κρατικά
νοσοκομεία, Στάθης Τσούκαλος, θεωρεί αδικία τη πρόσθετη φορολογία για τους γιατρούς και στραβοκεφαλιά.
Μιλώντας για τους γιατρούς στο Κολονάκι που δήλωσαν μικρά εισοδήματα, είπε, μπορεί να είχαν ανοίξει πρόσφατα τα γραφεία
τους ή αγόρασαν ακίνητη περιουσία εκεί με τη βοήθεια των γονέων τους.
Εάν οι υπάλληλοι της εφορίας στην Ελλάδα είναι ικανοί να πετύχουν στη προσπάθεια , αυτό δεν είναι σίγουρο. Πολλοί
Έλληνες λένε ότι είναι πολύ εύκολο να δωροδοκηθούν οι εφοριακοί υπάλληλοι. Μερικοί λένε ότι τα φορολογικά προβλήματα
λύνονται συνήθως με ένα σύστημα μοιρασμού το φόρων σε τρείς , Το ένα τρίτο κρατάει το άτομο που πληρώνει τυς φόρους το
ένα τρίτο ο υπάλληλος της εφορίας και το ένα τρίτο λαμβάνει το κράτος .
Η Φρόσω Σταυράκη, που εργάζερται στην υπηρεσία της εφορίας για 27 χρόνια και είναι τώρα ανώτερος υπάλληλος ,
παραδέχεται ότι εύκολα γίνεται μια δωροδοκία στους εφοριακούς , αλλά υποστηρίζει ότι οι πολιτικοί δεν θέλησαν ποτέ την
ανθεκτικότητα.
«Οι διαταγές από τους ανώτερους ήταν να γίνετε καθημερινά έλεγχος,» « αλλά οι υπάλληλοι απασχολούνται με τις δηλώσεις
που καταθέτουν οι φορολογούμενοι και όχο με αυτούς που δεν πληρώνουν φόρους>> .
Πηγή: A1 page of the New York Times 2/5/2010.

ΑΘΗΝΑ - στα πλούσια, βόρεια
προάστια αυτής της πόλης,
όπου οι θερινές θερμοκρασίες
συχνά φτάνουν στα ύψη των
90 βαθμών Φαρενάιτ , μόνο
324 κάτοικοι δηλώνουν στις
φορολογικές τους δηλώσεις
τους ότι έχουν πισινές.
Ο φορολογικές υπηρεσίες
αναλύοντας δορυφορικές
φωτογραφίες της περιοχής –
διαπίστωσαν ένα αριθμό από
ακριβές βίλες που βρίσκονται
πίσω από ψηλές πόρτες - και
διαπίστωσαν ένα διαφορετικό
αριθμό πισινών και
συγκεκριμένα ανέρχεται
16. 974.
Αυτού του είδους
συστηματικές απάτες , και
άλλες περιπτώσεις που
εμφανίζονται στα μέσα
ειδήσεων , δείχνουν το μεγάλο
μέγεθος της φοροδιαφυγής
που από χρόνια έχει γίνει
σύστημα.
Τα σημάδια του πλούτου αφθονούν στην Αθήνα, αλλά μόνο μερικές χιλιάδες Έλληνες από
11 εκατομμύρια δήλωσαν ένα εισόδημα περισσότερο από $132.000 πέρυσι, σύμφωνα με
το Υπουργείο οικονομίας.